WWindykatorAI Baza wiedzy

Odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych: 13,75% w drugim półroczu 2026

W obrocie B2B nie stosuje się odsetek ustawowych za opóźnienie (9,25%), tylko wyższych odsetek z ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom. To różnica około 49% na Twoją korzyść.

Stan prawny zweryfikowany 26 sierpnia 2026 wobec źródeł pierwotnych (ISAP, Monitor Polski, NBP). Każda liczba na tej stronie ma podaną podstawę prawną — możesz ją sprawdzić.

Krótko: jeżeli obie strony są przedsiębiorcami i chodzi o zapłatę za towar lub usługę, należą Ci się odsetki 13,75% rocznie — a nie 9,25%, które podaje większość kalkulatorów w internecie.

Trzy różne stawki, które wszyscy mylą

W polskim prawie funkcjonują równolegle trzy różne „odsetki ustawowe". Użycie niewłaściwej to najczęstszy błąd przy wystawianiu noty odsetkowej.

RodzajStawkaPodstawa prawnaKiedy stosujesz
W transakcjach handlowych13,75% art. 4 pkt 3 lit. b ustawy z 8.03.2013
M.P. 2026 poz. 642
B2B — zapłata za towar lub usługę. To Twój przypadek przy niezapłaconej fakturze.
W transakcjach handlowych — podmiot leczniczy11,75% art. 4 pkt 3 lit. a
M.P. 2026 poz. 642
Gdy dłużnikiem jest podmiot publiczny będący podmiotem leczniczym.
Odsetki ustawowe za opóźnienie9,25% art. 481 § 2 KC
M.P. 2026 poz. 367
Opóźnienie w zapłacie poza transakcjami handlowymi (np. wobec konsumenta).
Odsetki ustawowe (kapitałowe)7,25% art. 359 § 2 KC
M.P. 2026 poz. 368
Za korzystanie z kapitału, gdy należą się bez opóźnienia (np. pożyczka).

Ile realnie tracisz. Przy fakturze 50 000 zł przeterminowanej o 90 dni: według 13,75% to ok. 1 695 zł odsetek, według 9,25% — ok. 1 140 zł. Licząc złą stawką zaniżasz roszczenie o ok. jedną trzecią (prawidłowa stawka jest o ok. 49% wyższa od błędnej).

Skąd się bierze 13,75%

Stawka nie jest ustalana uznaniowo — to wynik wzoru:

Stopa referencyjna NBP wynosi 3,75% i obowiązuje od 5 marca 2026 r. Stąd 3,75 + 10 = 13,75% oraz 3,75 + 8 = 11,75%.

Stawka zmienia się dwa razy w roku — i to ma znaczenie

Zgodnie z art. 11b ustawy stosuje się stopę referencyjną obowiązującą 1 stycznia (dla odsetek za okres 1.01–30.06) albo 1 lipca (dla okresu 1.07–31.12). Jeżeli opóźnienie obejmuje oba półrocza, musisz policzyć je osobno dla każdego okresu — jedną stawką dla całości wyjdzie błędnie.

OkresZwykły dłużnikPodmiot leczniczyŹródło
1.07.2026 – 31.12.202613,75%11,75% M.P. 2026 poz. 642
1.01.2026 – 30.06.202614,00%12,00% M.P. 2025 poz. 1257

Kiedy w ogóle są to „transakcje handlowe"

Ustawa z 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych dotyczy umowy, której przedmiotem jest odpłatna dostawa towaru lub odpłatne świadczenie usługi, jeżeli obie strony zawierają ją w związku z wykonywaną działalnością. W praktyce: zwykła faktura B2B. Nie obejmuje sprzedaży konsumentowi — tam stosuje się 9,25% z art. 481 § 2 KC.

Od kiedy liczyć

Odsetki biegną od dnia następującego po dniu wymagalności — czyli od dnia po terminie płatności z faktury lub umowy. Nie trzeba wzywać dłużnika, żeby zaczęły biec.

Oprócz odsetek przysługuje Ci rekompensata 40, 70 albo 100 EUR za koszty odzyskiwania należności — bez wezwania i bez udowadniania, że poniosłeś jakiekolwiek koszty. Sprawdź, ile dokładnie.

Źródła

Najczęstsze pytania

Jakie odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych obowiązują w 2026 roku?

Od 1 lipca do 31 grudnia 2026 r. jest to 13,75% w stosunku rocznym, a 11,75% gdy dłużnikiem jest podmiot publiczny będący podmiotem leczniczym. W pierwszym półroczu 2026 r. było to odpowiednio 14% i 12%. Podstawa: obwieszczenie Ministra Finansów i Gospodarki z 22 czerwca 2026 r., M.P. 2026 poz. 642.

Czym różnią się odsetki w transakcjach handlowych od odsetek ustawowych za opóźnienie?

To dwie różne instytucje. Odsetki ustawowe za opóźnienie z art. 481 § 2 Kodeksu cywilnego wynoszą 9,25% i stosuje się je poza transakcjami handlowymi. Odsetki w transakcjach handlowych wynoszą 13,75% i przysługują przedsiębiorcy przy niezapłaconej fakturze B2B. Użycie stawki 9,25% do faktury B2B zaniża roszczenie o około jedną trzecią.

Czy muszę wezwać dłużnika, żeby odsetki zaczęły biec?

Nie. Odsetki za opóźnienie biegną z mocy prawa od dnia następującego po upływie terminu płatności. Wezwanie do zapłaty jest potrzebne z innych powodów — na przykład żeby móc wpisać dłużnika do BIG.

Jak policzyć odsetki, gdy opóźnienie obejmuje dwa półrocza?

Trzeba policzyć je osobno dla każdego półrocza, bo stawka zmienia się 1 stycznia i 1 lipca (art. 11b ustawy). Przykładowo dla opóźnienia od maja do sierpnia 2026 r. część do 30 czerwca liczy się po 14%, a od 1 lipca po 13,75%.

Windykacja własna przez Twojego agenta AI

WindykatorAI to serwer MCP i API: podłączasz Claude, ChatGPT lub własnego agenta, a on zakłada sprawy, liczy saldo i przygotowuje wezwania. Nic nie wychodzi do dłużnika bez Twojego zatwierdzenia. Należność i odsetki zostają u Ciebie — nie przejmujemy wierzytelności.

Zobacz, jak podłączyć agenta

Powiązane

Rekompensata 40 / 70 / 100 EUR — kiedy i ile Kontrahent nie płaci — co zrobić krok po kroku Przedawnienie faktury B2B — 2, 3 czy 6 lat?